Akkefietje met de Duitse politie
“Aai voed laaik toe kam of ze rood alaaiv!” briest de Duitse agent door het…
Geheim-van-de-smid-alarm! Klassieke taalgoeroes zullen je vertellen dat een goeie tekst bestaat uit een inleiding, een kern en een slot. Dat is zó 1980. Zelf hou ik veel meer van krakelingen. Een tekst in de vorm van een krakeling geeft je de ultieme creatieve vrijheid. Ik leg het uit.
Kies zelf waar je begint; lekker klassiek bij het begin, iets spannender; halverwege de bocht, of diehard; gelijk op het kruispunt. Je vertelt je lezer dat jullie even gaan wandelen en ongeveer in welk gebied. Je vertelt nog niets over de hoogtepunten, dat is een verrassing.
Dan ga je van start vanaf het door jou gekozen beginpunt. Je neemt je lezer aan de hand mee over bloemige zijpaadjes, langs grazige weiden en mooie vergezichten, alwaar een torenvalk krakelings langs je oren scheert. Ergens halverwege de tocht is je lezer de weg een beetje kwijt. ‘Waar gaat dit heen?’, zie je ze denken. Maar jij weet de weg, jij hebt een krakeling in je hoofd.
Net voordat zij beginnen af te haken, ben je op de kruising aangekomen en wijs je naar de overkant voor een herkenningspunt en een adembenemend uitzicht. De verwarring is vergeten, je lezer is afgeleid en nu nieuwsgierig naar de rest. Je wandelt nog een stukje en dan, net als ze geen zin meer hebben, sta je ‘tadaaa’ weer bij het startpunt! Zij helemaal verbaasd, want het voelde best ver.
Opluchting, tevredenheid over het vervolmaken van de reis, een mooie route, kwartjes die op hun plek vallen, verschillende invalshoeken, gelegde kruisverbanden en herhaling; allemaal ingrediënten voor een goed verhaal. De krakeling has it all! Want zeg nou zelf, als jij gaat wandelen loop je toch ook niet voor de lol alleen rechtdoor?
Iemand die de kunst van het krakelingschrijven volledig gemasterd heeft, is Bert Moormann. Naast echtgenoot, vader van drie pubers en bestuurder van een woningcorporatie is hij ook columnist. Een koektrommel vol krakelingen schreef-ie. En ik had de redigeer-eer om zijn tweede boek van gebundelde columns tot op de puntkomma te controleren. Ik heb geschaterd, was ontroerd en er vielen een heleboel kwartjes. Zelfs dagen later nog.
Wil je leren van de meester? Bestel zijn boek ‘Een jaar in columns’ voor 15 euro via boekvanbert@ziggo.nl.
#schrijfeenseenkrakeling #gebruikmetaforen #lekkerknapperig
